Εκπαίδευση και... παίδεψη

Λόγοι και διάλογοι, σχέδια και νομοσχέδια για την Παιδεία και διδάσκοντες- διδασκόμενοι δεν ξέρουν πού την κεφαλήν κλίνη! Από φέτος όλα τα παιδιά στα νηπιαγωγεία που... δεν διαθέτουμε, διαθέτουμε όμως... ιδιωτικά, και όλοι οι νέοι στα Πανεπιστήμια, όπου βρουν πόρτα ανοικτή... αλλιώς τα ιδιωτικά κολέγια είναι έτοιμα και τους αναμένουν. Και όταν με το καλό πάρουν πτυχίο θα πρέπει να συνεχίσουν τις σπουδές για ένα μεταπτυχιακό ή και διδακτορικό δίπλωμα. Πάνοπλοι, λοιπόν, θα βγουν στην αγορά εργασίας, και καθώς στη χώρα μας τα fast-food ανθούν και οι επιστήμονες αυτοί θα είναι κατά μεγάλο ποσοστό άνεργοι, η θέση ενός βαθύτατα μορφωμένου σερβιτόρου ή ενός «διδάκτορα- delivery» είναι πάντα πρόσφορη! Δυστυχώς δεν πρόκειται για σάτιρα αλλά για θλιβερή πραγματικότητα. Εξάλλου μια πρόσφατη επιστημονική έρευνα της ΓΣΕΕ αποκάλυψε ότι 550.000 νέοι πτυχιούχοι αναζητούν την τύχη τους σε χώρες του εξωτερικού. Πρόκειται για πρωτοφανή μετανάστευση του 21ου αιώνα. Για να αντιμετωπιστεί αυτό το κακό πρέπει να αναζητήσουμε τα αίτια και να σκεφθούμε κατά τη λαϊκή ρήση «ή στραβός είναι ο γιαλός ή στραβά αρμενίζουμε». Ο γιαλός όμως δεν είναι στραβός, γιατί οι νέοι μας είναι εξυπνότατοι και ικανότατοι, όπως αποδεικνύουν οι επιτυχίες τους, όταν βρεθούν σε χώρες του εξωτερικού καλά οργανωμένες και εκπαιδευτικά άρτιες. Άρα, εμείς αρμενίζουμε στραβά! Η εκπαίδευση των νέων είναι μια διαδικασία στην οποία κάθε στάδιο έχει τη δική του βαρύτητα. Επί χρόνια οι ειδικοί τονίζουν τη σημασία του νηπιαγωγείου για τη σωστή ανάπτυξη των μικρών παιδιών, και επισημαίνουν ότι η παιδεία είναι ενιαία και συνεχής και δεν θα πρέπει να επικεντρωνόμαστε στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, αδιαφορώντας για τη στοιχειώδη. Επιτέλους αποφασίσαμε να ενδιαφερθούμε και γι΄ αυτή τη βαθμίδα, και αυτό είναι αναμφίβολα θετικό. Όμως, στην οργάνωση θυμίζουμε... ημιτελή συμφωνία, με αποτέλεσμα την παίδεψη γονιών και νηπίων, που από τα πρώτα βήματα της εκπαίδευσής τους αντικρύζουν τη μιζέρια και την ανοργανωσιά. Στη στοιχειώδη εκπαίδευση, όπου βαδίζουν σφιχταγκαλιασμένα σχολεία και φροντιστήρια, οι μαθητές καταλήγουν οι πιο σκληρά εργαζόμενοι Έλληνες με δυσανάλογα αποτελέσματα στην απόδοσή τους. Η έλλειψη ΧΡΕΟΣ ΟΛΩΝ ΜΑΣ ΕΙΝΑΙ η μεγάλη υπέρβαση των πολιτικών αντιθέσεων, και η συστράτευση για τη σύνταξη ενός «κοινωνικού συμβολαίου για την Παιδεία» σωστών δασκάλων, προγραμμάτων σπουδών και βιβλίων αλλά και η έλλειψη επαγγελματικού προσανατολισμού βλάπτουν σοβαρά την υγιή ανάπτυξη των νέων. Στη χώρα μας υπάρχει πληθώρα ειδικών επιστημόνων άνεργων, που θα μπορούσαν να προσφέρουν τις υπηρεσίες τους στο σχολείο, καθοδηγώντας τους νέους στην επιλογή της επιστήμης ή της τέχνης που έχουν τη δυνατότητα να ακολουθήσουν. Συνηθέστατο είναι το φαινόμενο, καλοί μαθητές στα μαθήματα και της θεωρητικής και της θετικής κατεύθυνσης να μην ξέρουν τι να επιλέξουν, ή, το χειρότερο, να επιλέγουν με βάση τις δυνατότητες επιτυχίας στα ΑΕΙ- ΤΕΙ. Αποτέλεσμα είναι συνήθως η χάραξη εσφαλμένης απόφασης ζωής! Κάθε νέος κρύβει μέσα του κάποιες δεξιότητες που με τις κατάλληλες συνθήκες μπορεί να τις αναπτύξει και με μεράκι να αγωνιστεί για να εξελιχθεί και να επιτύχει. Εκτός, βέβαια, του επαγγελματικού προσανατολισμού αναγκαία είναι η επανεξέταση του προγράμματος σπουδών στο γυμνάσιο και το λύκειο καθώς και η αλλαγή του συστήματος εισαγωγής στα πανεπιστημιακά και τεχνολογικά ιδρύματα. Στην εποχή της έκρηξης της τεχνολογίας η ευρωπαϊκή σχολική εκπαίδευση οφείλει να προσφέρει στους νέους όλα τα απαραίτητα παιδευτικά αγαθά για τη διάπλαση της προσωπικότητάς τους και ένα από τα πρώτα είναι η διδασκαλία κλασικών κειμένων, των οποίων η μορφωτική και παιδευτική αξία είναι παγκόσμια αποδεκτή. Η προσέγγισή τους επιτρέπει στους μαθητές να συνειδητοποιήσουν ότι θεμελιώδες στοιχείο της σύγχρονης ευρωπαϊκής παιδείας αλλά και βάση για τη δημιουργία ενιαίου πολιτισμού της Ε.Ε. αποτελεί η κοινή πνευματική και πολιτιστική κληρονομιά της Ευρώπης. Για τους λόγους αυτούς πιστεύω ότι θα πρέπει να επανέλθει ως θέμα στον νέο διάλογο, που αναμένεται για την Παιδεία, η επαναφορά του κλασικού λυκείου, ενός ευρωπαϊκού θεσμού με μακρά παράδοση. Η Παιδεία στόχο έχει την άνοδο του πνευματικού επιπέδου ενός λαού και είναι η σημαντικότερη κοινωνική αλλά και οικονομική επένδυση. Χρέος επομένως όλων μας είναι η μεγάλη υπέρβαση των πολιτικών αντιθέσεων, αλλά και των ξεπερασμένων θεσμών και νοοτροπιών καθώς και η συστράτευση για τη σύνταξη ενός «κοινωνικού συμβολαίου για την Παιδεία».